Chuỗi cung ứng quốc tế gồm nhiều công đoạn. Có thể kể đến sản xuất, vận chuyển, lưu kho và khai thác cảng. Vận tải biển cũng là một mắt xích quan trọng. Mỗi hoạt động đều tạo ra một lượng khí thải nhất định.
Đối với vận tải biển, nhiên liệu của tàu là một nguồn phát thải đáng chú ý. Xe vận chuyển container và thiết bị tại cảng cũng tiêu thụ nhiên liệu. Thời gian tàu chờ tại cảng có thể làm tăng mức tiêu thụ này. Vì vậy, giảm phát thải không chỉ là thay đổi nhiên liệu. Doanh nghiệp cần tối ưu toàn bộ chuỗi cung ứng. Các công đoạn cần được phối hợp và vận hành hiệu quả hơn.
Một chuỗi cung ứng hiệu quả sẽ giảm thời gian chờ. Doanh nghiệp cũng có thể hạn chế các chuyến vận chuyển không cần thiết. Đây là nền tảng để phát triển chuỗi cung ứng xanh và logistics bền vững.
Hợp tác giảm phát thải trong chuỗi cung ứng
Vai trò của doanh nghiệp logistics trong giảm phát thải
Doanh nghiệp logistics là cầu nối giữa nhiều bên. Trong đó có chủ hàng, hãng tàu, cảng biển, kho bãi và đơn vị vận tải. Việc lựa chọn tuyến đường phù hợp giúp giảm quãng đường vận chuyển. Doanh nghiệp cũng có thể tối ưu lịch trình và phương thức vận tải. Qua đó, thời gian chờ của hàng hóa được rút ngắn. Công nghệ cũng hỗ trợ doanh nghiệp quản lý vận chuyển. Hệ thống theo dõi giúp kiểm soát vị trí container và lịch trình. Nhờ đó, doanh nghiệp có thể chủ động điều phối phương tiện. Các giải pháp này giúp hạn chế những chuyến vận chuyển không cần thiết. Chúng cũng giảm tình trạng phương tiện hoặc container phải chờ lâu. Giảm phát thải không nhất thiết phải bắt đầu bằng khoản đầu tư lớn. Tối ưu quy trình và sử dụng dữ liệu hiệu quả cũng mang lại kết quả tích cực.
Hợp tác giữa hãng tàu và cảng biển để giảm khí thải
Hãng tàu và cảng biển là hai mắt xích quan trọng. Sự phối hợp giữa hai bên ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả khai thác. Nếu lịch trình được phối hợp tốt, tàu có thể giảm thời gian chờ. Điều này giúp hạn chế lượng nhiên liệu tiêu thụ tại cảng. Một giải pháp được quan tâm là Just-in-Time (JIT) Shipping. Tàu có thể điều chỉnh tốc độ và thời gian đến cảng. Mục tiêu là hạn chế thời gian phải chờ cầu cảng. Giải pháp này vừa giúp tiết kiệm nhiên liệu. Đồng thời, hoạt động khai thác cảng cũng trở nên hiệu quả hơn. Bên cạnh đó, số hóa dữ liệu cũng đóng vai trò quan trọng. Hãng tàu và cảng có thể chia sẻ thông tin về lịch trình. Các bên cũng dễ dàng theo dõi tình trạng khai thác. Nhờ đó, hoạt động tàu cập cảng được điều phối tốt hơn. Thời gian chờ và các khâu xử lý không cần thiết cũng có thể được giảm bớt.
Doanh nghiệp xuất nhập khẩu hưởng lợi gì từ chuỗi cung ứng xanh?
Việc giảm phát thải không chỉ mang lại lợi ích về môi trường mà còn có thể tạo ra giá trị kinh tế cho doanh nghiệp. Khi quy trình vận chuyển được tối ưu, thời gian chờ và mức tiêu thụ nhiên liệu có thể giảm. Điều này góp phần kiểm soát chi phí logistics và nâng cao hiệu quả sử dụng phương tiện. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp xuất nhập khẩu ngày càng quan tâm đến yếu tố bền vững trong quá trình lựa chọn đối tác. Một chuỗi cung ứng có khả năng kiểm soát và giảm phát thải có thể giúp doanh nghiệp nâng cao hình ảnh thương hiệu và đáp ứng tốt hơn các yêu cầu từ khách hàng quốc tế. Đối với doanh nghiệp logistics, việc cung cấp các giải pháp vận chuyển xanh cũng có thể trở thành một lợi thế cạnh tranh trong dài hạn.
Các giải pháp giảm phát thải trong vận tải biển
Có nhiều giải pháp đang được triển khai để giảm phát thải trong vận tải biển.
Tối ưu tốc độ và hành trình tàu: Điều chỉnh tốc độ phù hợp giúp giảm mức tiêu thụ nhiên liệu trong suốt chuyến đi.
Tối ưu hoạt động tàu cập cảng: Phối hợp giữa hãng tàu và cảng giúp hạn chế thời gian tàu phải chờ.
Sử dụng nhiên liệu thay thế: Ngành hàng hải đang nghiên cứu và triển khai nhiều loại nhiên liệu có mức phát thải thấp hơn, cùng với việc phát triển cơ sở hạ tầng cung ứng nhiên liệu.
Sử dụng điện tại cảng: Các giải pháp cung cấp điện từ bờ có thể giúp tàu hạn chế sử dụng máy phát khi đang neo đậu.
Số hóa logistics: Theo dõi container, quản lý lịch tàu và chia sẻ dữ liệu giữa các bên giúp giảm những hoạt động vận chuyển và chờ đợi không cần thiết.
IMO cũng đang phối hợp với các tổ chức chuyên môn để nghiên cứu nhu cầu về cơ sở hạ tầng và chuỗi cung ứng nhiên liệu tái tạo phục vụ mục tiêu giảm phát thải của ngành hàng hải.
Số hóa giúp chuỗi cung ứng giảm phát thải như thế nào?
Số hóa đang trở thành công cụ quan trọng trong logistics xanh. Doanh nghiệp có thể quản lý vận chuyển thông qua các nền tảng số. Hệ thống quản lý giúp theo dõi lịch tàu và vị trí container. Doanh nghiệp cũng có thể cập nhật thời gian giao hàng dự kiến. Những dữ liệu này giúp việc điều phối trở nên chủ động hơn. Việc chia sẻ dữ liệu cũng mang lại nhiều lợi ích. Cảng biển, hãng tàu và doanh nghiệp logistics có thể kết nối thông tin. Nhờ đó, thời gian chờ và các thao tác thủ công được giảm bớt. Dữ liệu được kết nối giúp doanh nghiệp ra quyết định nhanh hơn. Các kế hoạch vận chuyển cũng có thể được điều chỉnh kịp thời. Đây là một trong những yếu tố giúp logistics xanh gắn liền với chuyển đổi số.
Những thách thức khi xây dựng chuỗi cung ứng ít phát thải
Giảm phát thải mang lại nhiều lợi ích. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn phải đối mặt với một số khó khăn. Đầu tiên là chi phí đầu tư. Phương tiện tiết kiệm năng lượng thường cần vốn đầu tư lớn. Cơ sở hạ tầng cho nhiên liệu sạch cũng cần nguồn vốn đáng kể. Thứ hai là sự khác biệt về cơ sở hạ tầng. Không phải cảng biển nào cũng có hệ thống phục vụ vận tải xanh. Một khó khăn khác là sự phối hợp giữa các bên. Chuỗi cung ứng có sự tham gia của nhiều doanh nghiệp. Nếu một mắt xích chưa sẵn sàng, quá trình chuyển đổi có thể gặp trở ngại. Do đó, doanh nghiệp cần thực hiện chuyển đổi từng bước. Công nghệ, dữ liệu và sự phối hợp cần được triển khai đồng bộ.
Hợp tác giảm phát thải trong chuỗi cung ứng
Xu hướng hợp tác xanh trong ngành logistics và vận tải biển
Ngành hàng hải đang tăng cường hợp tác để giảm phát thải. Các doanh nghiệp không còn chỉ tập trung vào giải pháp riêng lẻ. UNCTAD và Cơ quan Hàng hải và Cảng Singapore đã hợp tác về khử carbon và số hóa hàng hải. Mục tiêu là phát triển các giải pháp cho hệ thống cảng bền vững hơn. IMO cũng thúc đẩy nhiều chương trình liên quan đến vận tải xanh. Các chương trình này kết nối cảng biển, doanh nghiệp và tổ chức nghiên cứu. Sự hợp tác giúp các bên chia sẻ kinh nghiệm và công nghệ. Đây cũng là cơ sở để phát triển các giải pháp giảm phát thải hiệu quả hơn. Trong thời gian tới, doanh nghiệp sẽ quan tâm nhiều hơn đến chuỗi cung ứng bền vững. Không chỉ chi phí và thời gian, yếu tố môi trường cũng ngày càng được chú trọng.
Kết luận
Giảm phát thải trong chuỗi cung ứng không phải nhiệm vụ của một doanh nghiệp. Đây là quá trình cần sự phối hợp giữa nhiều bên. Hãng tàu, cảng biển và doanh nghiệp logistics đều có vai trò riêng. Chủ hàng và đơn vị vận tải cũng cần tham gia vào quá trình này. Tối ưu lịch trình có thể giúp giảm thời gian chờ. Công nghệ giúp doanh nghiệp quản lý vận chuyển hiệu quả hơn. Các giải pháp nhiên liệu sạch cũng mở ra hướng phát triển mới. Trong bối cảnh logistics ngày càng chú trọng phát triển xanh, hợp tác giảm phát thải trong chuỗi cung ứng sẽ tiếp tục là xu hướng quan trọng của ngành vận tải biển quốc tế.